Logowanie do Platformy Danych
Mapa Airly
W Polsce od wielu lat zmagamy się z problemem zanieczyszczenia powietrza. Co roku słyszymy o dopuszczalnych normach przekraczanych o kilkaset procent, a także o niechlubnych rankingach miast na świecie z najgorszą jakością powietrza, gdzie polskie metropolie często przeganiają nawet indyjskie czy chińskie miasta. Zdecydowanie budzi to niepokój, zwłaszcza w kontekście negatywnego wpływu smogu na zdrowie.
W ostatnich latach wzrosła świadomość społeczna dotycząca negatywnych skutków zanieczyszczenia powietrza, co doprowadziło do rosnącego nacisku na rządy i organy odpowiedzialne za ochronę środowiska w celu podjęcia skutecznych działań przeciwdziałających smogowi. W tym kontekście pojawia się pytanie – czy Polsce grożą kary za smog?
Reakcja Unii Europejskiej na sytuację smogową w Polsce
Unia Europejska, w odpowiedzi na smog w wielu krajach członkowskich, wprowadziła ścisłe normy dotyczące jakości powietrza, których państwa te muszą przestrzegać.
W przypadku Polski Komisja Europejska wielokrotnie wyrażała swoje obawy dotyczące zanieczyszczenia powietrza i niewystarczających działań podejmowanych przez polski rząd w celu poprawy sytuacji. W 2018 roku Komisja Europejska skierowała sprawę do Trybunału Sprawiedliwości UE, twierdząc, że Polska nie wdrożyła odpowiednich środków w celu poprawy jakości powietrza w niektórych miastach. Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł 22 lutego 2018 r., że Polska uchybiła zobowiązaniom z dyrektywy w sprawie jakości powietrza.
Czy to oznacza kary dla Polski za smog?
W wyniku reakcji Komisji Europejskiej, Polsce faktycznie groziła kara za smog, wynosząca ogromną kwotę 4 miliardów euro w przypadku niewprowadzenia żadnych działań mających na celu poprawę jakości powietrza. Po samym ogłoszeniu wyroku, konieczne byłoby jeszcze wnioskowanie UE o kolejną rozprawę o nałożenie kar finansowych. Póki co, tak się nie stało, jednak to nie oznacza, że widmo kar dla Polski za smog całkowicie znika. Polski rząd na wykonanie wyroku miał czas do 2021 roku, natomiast następne kilka lat (do 2026 roku) zapowiadane są efekty wdrożonych działań.
Co robi rząd, aby uniknąć kar?
W odpowiedzi na groźbę nałożenia kar, polski rząd podjął pewne działania mające na celu poprawę jakości powietrza. W ramach rządowego programu “Czyste Powietrze” zostały wprowadzone programy dotacyjne, które wspierają mieszkańców w wymianie starych kotłów i modernizacji systemów grzewczych. Oprócz tego samorządy przyjęły swoje uchwały antysmogowe, których celem było m.in. uderzenie w niską emisję, czyli spalanie szkodliwych paliw w domowych piecach, ponieważ to właśnie taka emisja jest głównym źródłem smogu w Polsce.
Czy to wystarczy, aby uniknąć kar za smog? Wszystko zależy od następnego sezonu grzewczego i reakcji Komisji Europejskiej, jednak na ten moment, nic nie jest pewne. Z pewnością niezbędna będzie kontynuacja działań mających na celu walkę ze smogiem, zarówno na szczeblu krajowym, jak i samorządowym, gminnym, kończąc na naszych domostwach i zmianach podejmowanych przez każdego Polaka.